Падарыць дзецям казку

“Дзеці, сёння вас чакае нешта цікавае!” — і тры пары вачэй уважліва паглядзелі на мяне. У іх чыталася пытанне, хваляванне ад будучага сюрпрызу і радаснае ўзбуджэнне. Так пачалася наша падрыхтоўка да спектакля “Муха-Цакатуха” па аднайменным творы К.І.Чукоўскага. Сярод удзельнікаў спектакля — вучні з АПФР Дзіма, Насця і Арсеній.

На базе сярэдняй школы № 56 Мінска трэці год дзейнічае клас інтэграванага навучання і выхавання для дзяцей з цяжкімі парушэннямі маўлення і з парушэннем функцый апорна-рухальнага апарату. Падрыхтоўка да спектакля для мяне і маіх выхаванцаў не ў навінку. Год назад мы паказалі спектакль “Зайчыкава хатка” паводле рускай народнай казкі перад аднакласнікамі. У гэтым годзе я прапанавала сваім вучням пайсці далей — зрабіць сумесны спектакль з дзецьмі з інтэграванага класа і запрасіць на выступленне ўсіх вучняў з АПФР нашай школы, а такіх у нас 50 чалавек.

Немагчыма ўявіць, як складана было маім дзецям! Колькі фізічных і маральных сіл яны патрацілі, каб пераадолець свае фізічныя асаблівасці і выканаць задуманае! Як цяжка было Насці (Муха-Цакатуха), у якой ДЦП і сутаргавы сіндром, сядзець роўна ў інваліднай калясцы, моцна трымаць “грошык”, пры гэтым выразна вымаўляць свае словы. Як цяжка было Дзіму (Камар), у якога ДЦП і каардынацыйныя парушэнні, ганяцца па сцэне з шабляй у руках за Павуком, завучыць свае словы і вымаўляць іх так, каб глядач яго зразумеў, хаця “непаслухмяны язычок” ніяк не жадаў яму служыць. Як складана было Арсенію (Павук), у якога вялы выражаны тэтрапарэз, абмотваць Муху “сваім” павуціннем і артыстычна выконваць ролю. Многае не атрымлівалася адразу. Але дзеці не здаваліся! Насуперак болю, адчаю, кожны раз робячы над сабой намаганні, прымушаючы сваё цела слухацца, яны ўпарта ішлі да мэты! Дзеці вельмі сур’ёзна ставіліся да сваёй работы, стараліся, вучылі ролі. Бацькі дапамаглі зрабіць касцюмы. Рэпетыцыі праходзілі весела і цікава. Усе дзеці за гэты час вельмі пасябравалі, падтрымлівалі адно аднаго.

Настаў дзень нашага выступлення. Усе вельмі хваляваліся. Дзеці, бацькі, настаўнікі з нецярпеннем чакалі пачатку. Грымнулі першыя акорды. Спектакль пачаўся. Мы доўга да яго рыхтаваліся, а праляцеў ён, здаецца, за адно імгненне. Маленькія акцёры выклаліся па максімуме. У знак падзякі яны атрымалі такія авацыі, што здавалася, быццам у зале не некалькі дзясяткаў гледачоў, а сотні! Слёзы радасці блішчалі на вачах у бацькоў, дзеці былі ў поўным захапленні!

Першае, што я пачула ад сваіх вучняў, калі мы вярнуліся пасля выступлення ў свой кабінет: “Калі ў нас наступны спектакль?” Я ўбачыла іх ззяючыя твары, як блішчаць ад шчасця і гонару за сябе іх вочы. Думала пра тое, колькі намаганняў яны патрацілі на падрыхтоўку, як стараліся, як зблізіла іх сумесная работа з аднакласнікамі. І зразумела, што мы на правільным шляху і больш ужо не спынімся!

Тэатралізаваная дзейнасць дапамагае вырашаць многія педагагічныя задачы. Дзякуючы ёй, у дзіцяці з асаблівасцямі псіхафізічнага развіцця фарміруецца эмацыянальная сфера, з’яўляецца ўпэўненасць у сваіх сілах. Тэатралізаваная гульня развівае здольнасць распазнаваць эмацыянальны стан чалавека па жэстах, міміцы, інтанацыі, фарміруе ўменне ставіць сябе на месца іншага ў розных сітуацыях, суперажываць, дыферэнцыраваць уяўленні аб дрэнных і добрых чалавечых якасцях, учынках. Тэатралізаваная дзейнасць добра ўплывае на развіццё маўлення дзіцяці, стымулюе актыўнае маўленне, узбагачае слоўнікавы запас, удасканальвае гукавую культуру маўлення, яго граматычны лад, артыкуляцыйны апарат дзіцяці. У тэатралізаванай гульні фарміруецца дыялогавае, эмацыянальна насычанае маўленне. Развіваецца мысленне і ўяўленне дзіцяці, прасторава-часавая арыентацыя. У працэсе тэатралізаванай гульні набываюцца камунікатыўныя ўменні і навыкі. Дзеці вучацца аб’ядноўвацца ў групы, узаемадзейнічаць адно з адным і з дарослымі. Пастаноўка спектакляў па казках і класічнай літаратуры выклікае ў школьнікаў цікавасць да чытання, развівае мастацка-эстытычнае ўспрыманне. Тэатралізаваная дзейнасць садзейнічае сацыялізацыі. І я бачу вынік! У нашым 3 “О” класе ўжо ідзе падрыхтоўка да чарговага спектакля да Новага года. Гэта стала нашай добрай традыцыяй — дарыць дзецям казку і радасць.

Таццяна АДАМОВІЧ,
настаўнік-дэфектолаг сярэдняй школы № 56 Мінска.

Пакінуць каментарый

Ваш электронны адрас не будзе апублікаваны. Абавязковыя палі пазначаны *