У свеце чараўніцтва і магіі Гары Потэра

Акунуцца ў чароўны свет пісьменніцы Дж.Роўлінг, з захапленнем вывучаць замежную мову, пашыраючы свой слоўнікавы запас, удасканальваючы ўменне выказваць свае думкі, развіваючы ўяўленне і фантазію, навучэнцам настаўніцы англійскай мовы сярэдняй школы № 4 Светлагорска Гомельскай вобласці Іі Георгіеўны Смірновай дазваляе адукацыйны вэб-рэсурс Platform 93/4 . У намінацыі “Электронны вучэбны модуль для ІІ і ІІІ ступені агульнай сярэдняй адукацыі” гэтая распрацоўка педагога адзначана дыпломам І ступені Рэспубліканскага конкурсу “Камп’ютар. Адукацыя. Інтэрнэт”, які прайшоў у канцы мінулага года. Пра асаблівасці вэб-рэсурсу і магчымасці яго выкарыстання на занятках наша гутарка з І.Г.СМІРНОВАЙ.

— Ія Георгіеўна, як даўно вы працуеце ў школе? Якіх прынцыпаў прытрымліваецеся ў рабоце з дзецьмі?

— Я працую настаўніцай англійскай мовы ў школе ўжо больш за 20 гадоў. На працягу ўсяго свайго настаўніцкага шляху знаходжуся ў пошуку эфектыўных прыёмаў навучання, імкнуся праводзіць цікавыя ўрокі, матываваць навучэнцаў да актыўнай дзейнасці. У кожным дзіцяці ёсць пэўны патэнцыял, які я, як настаўнік, павінна разгле­дзець, дапамагчы дзіцяці раскрыцца, прымусіць паверыць ва ўласныя сілы, у сваю ўнікальнасць. Лічу, што менавіта няўпэўненасць ва ўласных магчымасцях з’яўляецца асноўнай прычынай непаспяховасці. Таму на кожным уроку імкнуся стварыць такія ўмовы, у якіх дзіця зможа дасягнуць пастаўленых мэт, выкарыстоўваючы свае ўяўленне, творчы патэнцыял і ўнутраныя рэсурсы. Для гэтага выкарыстоўваю інтэграцыю элементаў развіццёвага, асобасна-арыентаванага і інфармацыйна-камунікацыйнага навучання, а апошнім часам асвойваю лексічны падыход да навучання англійскай мове праз тэхніку актыўна-прадукцыйнага чытання.

— Як прыйшла ідэя распрацаваць уласны электронны адукацыйны рэсурс? Як вы адважыліся прыняць удзел у конкурсе “Камп’ютар. Адукацыя. Інтэр­нэт”?

— Першы раз я ўзяла ўдзел у гэтым конкурсе яшчэ ў 2015 годзе і адразу выйшла ў фінал. І хаця я не стала пераможцай, але набыла каштоўны вопыт, узаемадзейнічаючы з таленавітымі калегамі, наведваючы іх вельмі цікавыя і змястоўныя майстар-класы. Менавіта пасля ўдзелу ў гэтых спаборніцтвах у мяне ўзнікла ідэя стварэння адукацыйнага анлайн-дадатку да нацыянальнага вучэбнага дапаможніка для 5 класа Welcome to the Elf Kingdom, які атрымаў дыплом I ступені ў фінале рэспубліканскага конкурсу “Камп’ютар. Адукацыя. Інтэрнэт” у 2017 годзе. 

Наступны свой праект я стварала па просьбах маіх вучняў, якім спадабаўся Welcome to the Elf Kingdom, і яны хацелі працягу. Ведаючы, што вучні захоплены чароўным светам Гары Потэра, я сама прачытала і паглядзела ўсю патэрыяну. Я была настолькі натхнёная гэтай серыяй, што з’явілася ідэя зрабіць адукацыйны рэсурс на яе аснове. Па сутнасці работа над праектам “Адукацыйны вэб-рэсурс Platform 93/4” — 2,5 гады штодзённай карпатлівай працы і сістэматычнага ўдасканалення і паглыблення ведаў па методыцы выкладання замежных моў, вывучэнне, адбор, апрабацыя розных сэрвісаў Web 2.0, аналіз аўтэнтычнай літаратуры, адбор зместу вучэбнага матэрыялу ў адпаведнасці з патрабаваннямі вучэбнай праграмы. Ідэя стварэння рэсурсу заключаецца ў тым, што, чытаючы аўтэнтычныя кнігі, слухаючы аўдыякнігі, абмяркоўваючы ўрыўкі з фільмаў пра чароўны свет, прыдуманы Дж.Роўлінг, школьнікі змогуць акунуцца ў свет англійскай мовы, пашырыць пры гэтым свой слоўнікавы запас, развіць уяўленне і фантазію. 

Падаць заяўку на ўдзел у абласным этапе конкурсу мяне пераканала дырэктар нашай школы Лідзія Васільеўна Букіна. Менавіта яна верыла ў поспех праекта. Я ж рабіла праект для сваіх вучняў і не збіралася ўдзельнічаць у гэтых спаборніцтвах. Але адмовіць ёй не змагла. Так праект трапіў спачатку на абласны, а потым і на рэспубліканскі этап, выйшаў у фінал і… перамог у сваёй намінацыі. Я вельмі рада і ўдзячна за гэта свайму кіраўніку.

— На ваш погляд, ці патрэбны электронныя сродкі навучання на ўроках англійскай мовы і факультатыўных занятках?

— Несумненна! Толькі выкарыстоўваць іх неабходна вельмі дазіравана, без фанатызму. Я цалкам далучаюся да думкі былога дырэктара Галоўнага інфармацыйна-аналітычнага цэнтра Міністэрства адукацыі Паўла Ліса, які сказаў, што лічбавізацыя і інтэрнэт — аб’ектыўная рэальнасць, змагацца з якой бессэнсоўна, і наша задача — прыдумаць спосабы выкарыстання IT не толькі для забавы, але і з карысцю для справы.

— Ія Георгіеўна, што ўяўляе сабой распрацаваны вамі адукацыйны рэсурс? Для якіх мэт ён ствараўся?

— Праект Platform 93/4 створаны для навучэнцаў 7—8-х класаў, якія вывучаюць англійскую мову на павышаным узроўні, на факультатыўным курсе або самастойна. Дадзены праект закліканы сфарміраваць цікавасць і павысіць матывацыю навучэнцаў да вывучэння англійскай мовы, актывізаваць іх пазнавальную дзей­насць, арганізаваць самастойную работу. Спа­дзяюся, ён таксама стане выдатным памочнікам для творча працуючых педагогаў англійскай мовы нашай краіны. Мэта рэсурсу — стварэнне ўмоў для фарміравання ключавых кампетэнцый навучэнцаў пры ажыццяўленні дапрофільнай падрыхтоўкі шляхам прыцягнення да чытання аўтэнтычных тэкстаў.

— Раскажыце, калі ласка, падрабязней пра структуру і змест рэсурсу.

— Змест адукацыйнага рэсурсу Platform 93/4 адпавядае прадметна-тэматычнаму зместу для дадзенай катэгорыі навучэнцаў і адказвае патрабаванням, што прад’яўляюцца да арганізацыі адукацыйнага працэсу. Рэсурс дае магчымасць навучэнцам “прайсціся” па Касым Завулку і купіць неабходныя рэчы для навучання ў школе, дзе пануе чараўніцтва і магія англійскай мовы, здзейсніць паездку ў замак Хогвартс і пазнаёміцца з галоўнымі героямі, захапіцца моцнымі бакамі іх характару. Яны змогуць “паснедаць” у пабе мадам Розмерты  “Тры мятлы”, а таксама самі прыгатаваць асаблівае пячэнне, якім частаваў Хагрыд сваіх маленькіх сяброў. Таксама магам-навучэнцам будзе даступны банк “Грынгатс”, дзе чараўнікі захоўваюць свае зберажэнні. А яшчэ вучні змогуць адправіцца з гары ў неверагодныя прыгоды, сустрэцца з чароўнымі істотамі і прыдумаць сваю ўласную, паспрабаваць зварыць напой шчасця і ўдачы, паў­дзельнічаць у матчы па квідышы, “прымераць”, а калі спадабаецца, то і купіць форму школы Хогвартс — словам, выпрабаваць усю магію і прыгоды з аўтэнтычных кніг і фільмаў пра Гары Потэра на сабе!

Тэматычныя ўрыўкі з кніг і фільмаў суправаджаюцца датэкставымі, тэкставымі і паслятэкставымі інтэрактыўнымі заданнямі, тэстамі, навучальнымі гульнямі, творчымі заданнямі. Інтэрактыўныя заданні ўключаюць навучальныя флэш-карты, аблокі слоў, ментальныя карты, інтэрактыўныя прэзентацыі і шматлікія практыкаванні, створаныя з дапамогай сэрвісаў web 2.0. Многія відэафра­гменты ўтры­мліваюць інтэрактыўныя практыкаванні з магчымасцю арганізаваць апытанне і тэсціраванне навучэнцаў непасрэдна падчас прагляду:

1. A gap-fill — запаўненне пропускаў;

2. Multiple choice — пытанне з выбарам правільнага адказу;

3. Open-ended question — дабаўленне адкрытых пытанняў;

4. Matching — супастаўленне;

5. Scrambled sentence — складанне прапановы;

6. Interactive picture dictionary task — дабаўленне актыўнай галіны.

Для фарміравання граматычных навыкаў выкарыстоўваецца інфаграфіка, песні, інтэрактыўныя прэзентацыі і практыкаванні, тэсты і квізы на аснове, вядома ж, аўтэнтычных тэкстаў з кніг і скрыптоў фільмаў.

Асаблівае месца ў праекце займае раздзел “Беларусь”, на старонках якога знаходзяцца праекты навучэнцаў: сумесныя інтэрактыўныя кнігі пра загадкавыя месцы і чароўную прыгажосць нашай Радзімы з дапамогай сэрвісу Storyjumper (7 клас), сайты-праекты пра таямніцы Беларусі, выкананыя навучэнцамі ў канструктары сайтаў weebly.com (8 клас), і г.д.

— Што ўяўляе сабой першая старонка ЭАР? Ці лёгка ім карыстацца?

— У праекце выкарыстана бела-бардова-залатая колеравая гама, якая адпавядае апісанню галоўнага факультэта школы чараўніцтва ў літаратурным творы. Гэта было зроблена знарок для стварэння атмасферы Хогвартса. (Дарэчы, з гэтай жа мэтай у стылі “Гары Потэра” быў аформлены мой кабінет англійскай мовы.) З галоўнай старонкі праекта навучэнцы акунаюцца ў атмасферу чараўніцтва. Тут ім прапаноўваюць “узяць білет”, націснуўшы на кнопку, і адправіцца ў падарожжа. Навігацыя па сайце прадуманая і зручная. Галоўнае меню размешчана ў верхняй частцы старонкі, адпавядае атрыбутыцы школы чараўнікоў і складаецца з 10 асноўных раздзелаў.

1. Platform 93/4 (платформа атручвання);

2. The Daily Prophet (газета навін “Штодзённы прарок”);

3. Great Hall (Галоўная зала);

4. Glossary (гласарый тэрмінаў, герояў кніг і г. д.);

5. Topic Chamber (пакой Тэматычны);

6. Grammar Chamber (пакой Граматычны);

7. Hogwarts Cinema (кінатэатр Хогвартса);

8. Hogwarts Library (бібліятэка Хогвартса);

9. DIY Magic Chamber (пакой вырабаў, якія можна зрабіць самому);

10. Students’ Wall (сцяна для творчых работ навучэнцаў).

Восем з 10 раздзелаў утрымліваюць выпадаючае меню. Інтэрфейс настолькі просты, што карыстацца ім зможа нават той, хто не ведае англійскай мовы.

— Якія тэхнічныя магчымасці былі выкарыстаны пры стварэнні праекта?

— Сайт выкананы з дапамогай сучаснага функцыянальнага канструктара сайтаў www.weebly.com, які дазваляе напоўніць змест мноствам інтэрактыўных элементаў. Разнастайнасць аўтарскіх дыдактычных заданняў, адукацыйных гульняў і дэманстрацыйных матэрыялаў забяспечана з дапамогай сэрвісаў Web 2.0, праграм iSpring, Power Point, Photoshop і інш. Усе інтэрактыўныя заданні маюць зваротную сувязь і могуць быць паспяхова выкарыстаны як на занятках з прымяненнем інтэрактыўнай дошкі, у лінгафонным кабінеце, так і дыстанцыйна ў якасці дамашняга задання.

 — Як настаўніку неабходна будаваць заняткі з выкарыстаннем вашага вэб-рэсурсу? Якія метады і прыёмы варта прымяняць?

— Думаю, кожны настаўнік зможа знайсці прымяненне гэтаму “чароўнаму” рэсурсу. Многія старонкі ўтрымліваюць паэтапную падачу матэрыялу. Застаецца толькі адвесці рабоце з гэтым матэрыя­лам падыходзячае месца на занятках. Некаторымі сваімі думкамі і рэкамендацыямі па выкарыстанні матэрыялаў рэсурсу я дзялюся з удзель­нікамі створанай мной суполкі аднадумцаў з аднайменнай назвай Platform 93/4.

— Ія Георгіеўна, якія вынікі можна назіраць пры рэгулярным выкарыстанні адукацыйнага рэсурсу?

— Свет чараўніцтва і магіі, адважных чарадзеяў і злосных казачных вядзьмарак заўсёды меў прыцягальную сілу для людзей. Кнігі пра чароўны свет Гары Потэра вось ужо больш за 20 гадоў захлёбваючыся чытаюць дзеці і нават дарослыя. Спадзяюся, што праект стане добрым матывуючым інструментам для далучэння дзяцей да чытання аўтэнтычнай літаратуры. Выкарыстанне праекта выклікае цікавасць і павышае матывацыю навучэнцаў да вывучэння англійскай мовы, актывізуе іх пазнавальную дзейнасць, дапамагае арганіза­ваць самастойную работу. Чараўніцтва, магія і прыгоды, цэлы свет чалавечых адносін (сапраўдная дружба і здрада, любоў і нянавісць, праўда і хлусня, сямейныя ўзаемаадносіны і інш.), урачы­стасць англійскай мовы ў аўтэнтычных тэкстах, фільмах, у якіх здымаліся толькі брытан­скія акцёры, аўдыякніжкі, агучаныя носьбітамі мовы, — усё гэта дазваляе фарміраваць у навучэнцаў навыкі аўдзіравання і чытання аўтэнтычнай літаратуры, пераадольваць моўны бар’ер.

— Над чым вы цяпер працуеце?

— Працягваю працаваць над праектам, карэкцірую і дапаўняю яго матэрыяламі для вучняў 9-х класаў. Перавагай такога рэсурсу перад іншымі электроннымі прадуктамі з’яўляецца яго дынамічнасць, г.зн. магчымасць дапаўняць, мяняць, рэдагаваць, удасканальваючы адукацыйны рэсурс згодна з сучаснымі тэндэнцыямі.

— Вялікі дзякуй за размову.

Гутарыла Наталля КАЛЯДЗІЧ.